İNSANDAN SİSTEME- KIRIM STK’LARINDA YÖNETİM VE KALİTE SORUNU

İNSANDAN SİSTEME- KIRIM STK’LARINDA YÖNETİM VE KALİTE SORUNU
Kırım davası şahıslar davası değildir. 1789’dan bugüne çilesi bitmeyen milletin vatan davasıdır. Kırım davası koltuğa sığmaz. Bu dava bir kişiye, bir aileye, bir koltuğa bağlı kalırsa küçülür. Sisteme bağlanırsa büyür.
Kırım Türkleri Kültür ve Yardımlaşma derneği KTKYD ile Kırım KV ve EV sayfalarında paylaştıkları mali tablolar bize sadece rakamları değil, bir yönetim modelinin yetersizliğini, yorgunluğunu gösteriyor. KV mali tablolar ile faaliyet raporlarının tamamını, EV ise 2019 sonrasını paylaşmaktan kaçınmıştır. Kamuoyunda durumun endişe verici boyutta olduğu kanaati oluşmuştur. Resmi sitelerde 2019- 2025 arası öz kaynakla yapılan kültürel faaliyet görülememiştir.
VAKIFLARIN FAALİYETLERİ İLE KAYNAKLARINI GÖSTERİR MATEMATİKSEL ARAŞTIRMAYA DAYALI TABLO
KV ’ nın 2019-2026 (2.555 gün) döneminde: Tuncer Kalkay’ın Kırım Vakfı’nın 70.Yıl Kitabı isimli
Şahsi Eserini yayınladığı görülmüştür. Öz kaynak mı kamu kaynağı mı kullanıldığı belli değildir. 2.555/1=2.555, hesaplamada yaklaşık 2.555 günde gerçek manada tek faaliyet sonucu ortaya çıkıyor.
EV’nın 2019-2026 (2.555 gün) döneminde: Zafer-Neşe Karatay çiftinin
TRT,TİKA,YTB Kamu kaynakları kullanarak ürettilen eser gösterilmiştir. İstanbul Film Günlerinde yayınlanmıştır. 2.555/1=2.555 günde 1 faaliyet.
Zafer Karatay imzalı Cengiz Dağcı isimli şahsi eseri olan belgesel; TRT,TİKA,YTB, Polatlı Belediyesi, Gordion Vakfı gibi Kamu kaynakları kullanarak ürettilen eser gösterilmiştir. 2.555/1=2.555 günde 1 faaliyet.
Resmi sitelerdeki sınırlı haberlere dayanıyor. Gözden kaçan bilgiler varsa muhatapları tarafından açıklandığında tabloya eklenecektir.
KV’ nın belirtilen tarihler arasında 10 ziyaret ve her ziyarette plaket takdimi yaptığı görülmüştür. EV’ nın da belirtilen tarihler arasında aynı yaklaşımla 10 ziyaret ve plaket takdimi görülmüştür.
Ziyaret ve plaket takdimleri Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne göre kültürel faaliyet değil temsil faaliyetidir.
Cömert bir toplamla 2 Vakfın kamu kaynaklarını kullanarak 7 yılda 3 gerçek 20 protokol ziyareti (Kırım 10 + Emel 10), 2 şahsi tanıtım faaliyeti yaptığı kabul edilerek yapılan hesaplamada; 111 günde 1 faaliyet yaptığı hesaplanmıştır. Her vakıf için ayrı hesaplama yapıldığında yaklaşık 182 güne 1 faaliyet düşer!
Mali tabloları ve faaliyetleri yayınlamaktan kaçınma teknik bir aksaklık değil, gözler önüne serilecek tablodan duyulan rahatsızlığın sonucudur. VK Md 11 beyannamesini vermeyen yönetime idari para cezası, Md 10 görevden alınma müeyyidesine rağmen Veb sitesinde yayınlanmaması denetimden kaçma çabası olarak değerlendirilebilir.
KAMU KAYNAĞI İLE HAZIRLANAN ESERLER NEDEN VAKIF FAALİYETİ SAYILMAZ?
​Kamu kaynağı kullanılarak yazılan, çekilen eserler sayfaya vakıfların faaliyeti olarak aktarılamaz. Çünkü: Öz kaynak kullanılmadan Kamu kaynaklarıyla üretilen eserin vakıf faaliyeti gibi gösterilmesi muhasebe ve vakıf faaliyetleri açısından yanıltıcıdır.
​Kamu parasıyla TRT çalışanı olarak çekilen belgeselin telifi, TRT’ye mi, şahıslara mı, vakfa mı aittir? Eğer telif şahsa aitse, kamu parasıyla çekilen kendi filmini vakıf adına gösterdiğinde telif geliri şahıslara kalıyor demektir. Vakıf faaliyeti değil, şahsi eserin vakıf üzerinden pazarlanma kurnazlığıdır denebilir.
​ Vakıflar kamu yararına çalışır. Kamu kaynağı ile üretilen kamu malıdır. Vakıf faaliyeti gibi göstermek mükerrer sayım olur. Vakıf kaynağı kullanılarak kitap yazıldıysa vakfa aittir. KV’nın 70. Yıl kitabında; kuruluş sürecinden habersiz kalem eliyle yazılmış eksik, yanlış, yanlı bilgilere yer verilmiştir.
​ Bu nedenle “Kamu”, “Şahsi Eser” diye ikili ayrıma tabii tutulmuştur. Her ikiside faaliyet sayılır ama vakfın öz kaynak başarısı değildir. Sayfaya “vakfımız kamu tarafından üretilen şahsi eseri gösterdi.”yazılmalıdır.
​Kamu kaynağı kullanmak suç değildir. Meşrudur ancak hesabını yayınlamamak emanete ihanete giden yolu açar.
TABLODAN ÇIKAN 3 ÖNEMLİ SONUÇ
Şeffaflık: KV kurulduğundan, EV 2019’dan bugüne Veb sayfalarında faaliyet raporu yayınlamamıştır. Yapılan hesaplamada 2555 günde 1 tane öz kaynağını kullanarak kültürel faaliyet yaptığı tespit edilmiştir.
Kaynak Ayrımı: 2026’da yapılan 2 faaliyet de kamu kaynağı kullanılarak gerçekleştirilmiş. 7 yılda öz kaynakla burs, Tatarca/Kıpçak Türkçesi dil kursu ve Emel dergisi ortada yok. Emel vakfının kuruluş nedeni ve amacına uygun Emel dergisi 33 yıldır çıkmıyor. Teselli mahiyetinde amaca hizmet etmede oldukça yetersiz internet yayını hariç.
KURUMSAL YÖNETİM YOKSA KİŞİYE BAĞIMLILIK BAŞLAR
Kurumsal yönetimin 4 ilkesi olan Şeffaflık, Hesap Verebilirlik, Adillik, Sorumluluk açısından genel değerlendirmemiz.
Şeffaflık açısından bir raporun olup olmadığı sorusunun cevabı verilmeli!
Hesap verilebilirlik açısından, kamu parasıyla çektiği filmini vakıf adına gösterdiğinde telifini kim alıyor sorusunun cevabı verilmeli!
Adillik açısından, aynı kadrolar neden 33 yıldır, 15 yıldır yönetimde sorusunun cevabı verilmeli!
Sorumluluk açısından, yılda 2 faaliyetle kamu yararı nasıl korunuyor sorusunun cevabı verilmeli!
KOLTUKTA KALMA İHTİRASININ ÜÇ HASTALIĞI
1- Tükenmişlik: 33 yıl, 15 yıl aynı koltukta oturanlar üretemez. Kendi kitabını, kamu görevi sırasında kamu kaynaklarını kullanarak ürettiği eserleri tanıtmak vakfın faaliyetinden ziyade kendi reklamını yapma faaliyeti kabul edilir.
2- Yıpranma: Vakıf adına da olsa nezaket ziyaretlerinde nedensiz plaket takdimleri faaliyet sayılmaz. Dünya dijitalleşti, hala 1990’lı yılların yol ve yöntemleri uygulanıyor. Bu nedenle Başkan ve yönetimler gençleştirilmeli.
3- Koltuğa Yapışma: Koltuk kutsallaşınca eleştiri ihanet sayılır. Delilsiz, ispatsız Rusçu iftirası yapılır. Bilakis eleştiri davaya sadakatten kaynaklanır.
İNSANDAN SİSTEME ÇÖZÜM ARAYIŞI
Tüzüklerde yapılacak revizyonla 2 dönem, en fazla 6 yıl başkan ve yönetim şartı getirilmeli. Her gelir ve gider kaleminin faturası gecikmeksizin online olarak kayıtlara aktarılmalı. Değerleme oranlarıyla güncelleştirilerek muhasebe kaydı yapılmalı, mali tablolar Veb sayfasında muhakkak yayınlanmalı. Bilgi isteme hakkında kanuna göre isteyenle bilgiler paylaşılmalıdır.
Alınan kamu hibeleri varsa aile içine ödenen telifler açıklanmalı, gelirin en az %30’u Kültür kotasıyla gençliğe el uzatılmalı, bağımsız Denetim şartları oluşturularak uygulamaya koyulmalıdır. Kırım davası kişilerin koltuk saplantısıyla değil gençliğin omuzlarında yükselecektir.
EV başkanı, geçmişte yönetim kurulu üyeniz Safiye Nezetli’nin Akmescit’te vakfa bağışladığı daire vakfın üstüne alındı mı, TİKA ile TİKA kaynağıyla kurulan Kırım Haber Ajansına kiralandığında ne kadar kira geliri elde edildi, mali tablolara aktarıldı mı gibi soruların cevabını hesap verilebilirlik, alenilik, açıklık gibi ilkeler doğrultusunda vermeniz gerekiyor.
Kırım davası 1944’ten sağ çıktı. Koltuk işgallerinden de çağa uygun değişiklik ve düzenlemelerle sağ çıkacaktır. Millet davası plaketle değil, bursla, kitapla, dille, arşivle ayakta durur. Kırım davası üzerine atılan topraklardan, üzerine çöken ağırlıklardan silkelenerek ayağa kalkacaktır.Çağrımız vicdanadır.
Kalite sorununu aşmanın ilk adımı çok basittir. Mali tabloları yayınlamak. Bununla ilgili somut bir örnek yakında paylaşılacaktır.
Sevgiyle ve saygıyla
Sevginaz Hamevioğlu